Oksijensiz ve aşırı tuzlu su, büyük canlılar için ölümcül olsa da bazı mikroorganizmalar için uygun bir yaşam alanı oluşturabiliyor. Kızıldeniz'de bulunan eski bir havuzun kalıntıları, bu sıra dışı ekosistemlerin binlerce yıllık geçmişini inceleme fırsatı sundu.

Satürn’ün uydusu Enceladus’un okyanus koşullarını taklit eden deneyde mikroorganizmalar hayatta kaldı. Sonuçlar yaşam ihtimalini güçlendiriyor.

Yeni araştırmalar, Satürn’ün uydusu Enceladus’un buz altı okyanusunda yaşamı destekleyebilecek koşulların sanılandan daha güçlü olabileceğini gösterdi.

Yeni araştırmalar, Satürn’ün uydusu Enceladus’un buz altı okyanusunun bazı mikroorganizmalar için sanılandan daha yaşanabilir olabileceğini gösteriyor.

Kızıldeniz'in 1.770 metre derinliğindeki aşırı tuzlu su havuzunda bakteriler ve arkeler tespit edildi. Bulgular erken Dünya'ya ışık tutabilir.

Enseladüs koşullarını taklit eden deneyde mikroorganizmalar çoğaldı

Küresel ölçekte önemli bir sağlık sorunu haline gelen antibiyotik direnci, klinik uygulamalar ve tedavi protokollerinde yeni yaklaşımları gündeme getiriyor. Medicana Sağlık Grubu Enfeksiyon Hastalıkları Bölümü’nden Uzm. Dr. Tuğba Kızılok Erdoğan, antibiyotik direncinin günümüzde hastane pratiğinde tedavi kararlarını doğrudan etkileyen bir konu olduğunu belirtti. Antibiyotik direncinin özellikle yoğun bakım ünitelerinde önemli bir sorun oluşturduğunu ifade eden Erdoğan, dirençli mikroorganizmaların yalnızca enfeksiyon tedavisini değil, cerrahi müdahaleler, organ nakilleri ve kemoterapi gibi süreçleri de etkileyebildiğini söyledi.

**Kevser Üner Öztürk** Ziraat Yüksek Mühendisi Gıda bozulması üç ana yolla gerçekleşir: - Mikroorganizmalar çoğalarak ürünü tüketebilir veya toksin oluşturabilir. - Enzimler özellikle meyve ve sebzelerde yumuşama, renk ve tat kaybına yol açabilir. - Yağ oksidasyonu, acılaşma ve aroma kaybı şeklinde kimyasal reaksiyonlar görülür. Geleneksel gıda muhafaza teknikleri, su aktivitesi, pH, sıcaklık ve oksijen gibi değişkenleri birlikte yöneterek gıdayı koruyan erken dönem mühendislik uygulamalarıdır. ## Korumanın mühendislik temelleri • **Su aktivitesi (aw):** Kurutma, tuzlama ve şekerleme, mikroorganizmaların kullanabildiği serbest suyu azaltır. • **pH kontrolü:** Fermantasyon, turşulama ve salamura, asitliği arttırarak patojenlerin gelişimini baskılar. • **Sıcaklık ve oksijen:** Isı bazı mikroorganizmaları etkisizleştirir, soğuk gelişmeyi yavaşlatır. Yağ tabakası veya kapalı ortam oksijen temasını sınırlar. • **Engel teknolojisi:** Tek bir güçlü işlem yerine birden çok ılımlı engelin birlikte kullanılması güvenlik ve raf ömrünü arttırır. ## Yöntemlerin sınıflandırılması • **Suyu azaltan yöntemler:** Güneşte/rüzgârda kurutma, tuzlama ve reçel-marmelat-pestil gibi şeker konsantrasyonuna dayalı uygulamalardır. • **Asitliği yöneten yöntemler:** Laktik asit fermantasyonu, sirke-tuzla turşulama ve salamurada olgunlaştırmadır. • **Isı, duman ve oksijen kontrolü:** Dumanlama, yağda saklama/konfit ve kavurma; antimikrobiyal bileşenler, ısıl işlem ve bariyer etkisini birleştirir. ## Anadolu'dan başlıca örnekler • **Tarhana:** Yoğurt-un karışımının fermantasyon ve kurutmayla korunması; düşük pH ile düşük aw birlikte çalışır. • **Pastırma:** Tuzlama, baskılama, kurutma ve sarımsak-biber-çemen kaplamasıyla çoklu koruma sağlanır. • **Kavurma ve turşu:** Kavurmada ısıl işlem ile yağ bariyeri; turşuda tuzlu ortam ve laktik asit bakterilerinin oluşturduğu asitlik belirleyicidir. • **Diğer ürünler:** Zeytin salamurası, tulum peyniri, pestil-köme ve kurutulmuş meyve-sebzeler aynı temel ilkelerin farklı hammaddelere uyarlanmış örnekleridir. # Dünyadan başlıca örnekler Coğrafya, hammadde ve kültür değişse de temel koruma mekanizmaları benzerdir. Kimchi ve sauerkraut, laktik asit fermantasyonuna; miso ve natto, kontrollü soya fermantasyonuna; biltong, tuzlama-kurutma-sirke birleşimine; gravlax, tuz-şekerle kürlemeye; injera, teff fermantasyonuna dayanır. **Geleneksel her zaman güvenli değildir** Güvenli uygulamanın temeli; temiz ekipman ve eller, çiğ-pişmiş ürünlerin ayrılması, yeterli kurutma/tuz/asit işlemi, güvenli saklama sıcaklığı, güvenilir su ve hammaddedir. Fermantasyonda pH izlenmeli, yüzeyi kurumuş ürünün iç kısmının nemli kalabileceği unutulmamalıdır. • **Öne çıkan riskler:** Yağda saklama ve konservelerde botulizm; dumanlamada polisiklik aromatik hidrokarbonlar; küflü ürünlerde mikotoksin; yetersiz kurutmada patojen gelişimi; yağlı ürünlerde oksidasyon. **Günümüzde neden hâlâ önemliler?** Geleneksel yöntemler nostaljik kalıntılar değil; gıda kaybını azaltan, kültürel mirası yaşatan ve modern gıda bilimiyle güvenli biçimde yeniden yorumlanabilecek sürdürülebilir çözümlerdir. • **Gıda kaybını azaltır:** Hasat fazlası ürünler kurutma, fermantasyon veya salamurayla değerlendirilebilir. • **Düşük enerjili çözümler sunar:** Soğuk zincirin sınırlı olduğu yerlerde yerel malzeme ve pasif depolama önem kazanır. • **Kültürel kimliği korur:** Tarhana, pastırma, kimjang ve pemmikan yalnızca gıda değil, kuşaklararası aktarılan kültürel hafızadır. • **Modern inovasyona ilham verir:** Probiyotik ürünler, doğal fermente gıdalar, enerji barları ve sürdürülebilir ambalaj yaklaşımları bu ilkelerden beslenir.

Probiyotik Nedir? Probiyotikler; ağız yolu ile yeterli miktarda alındığı zaman kişinin sağlığı ve fizyolojisi üzerine pozitif yönde etki yapan, yararlı canlı mikroorganizmalar olarak ifade edilir.…

Dünya Bokashi Günü’nü kutlamaya hazırlanan Seferihisar Belediyesi, deniz ekosistemini iyileştirmek amacıyla hazırladığı özel topları Akarca sularıyla buluşturuyor.

Soğuk Savaş döneminde uranyum madenlerinde kirlenen su kaynaklarında, radyasyona dayanıklı mikroorganizmalar bulundu. Bilim insanları, bu keşfin Çernobil gibi felaket bölgelerinde radyoaktif atıkların temizlenmesi için kritik bir rol oynayabileceğine inanıyor.

Türkiye'nin en büyük ikinci gölü olan Tuz Gölü, sıcaklıkların artmasıyla birlikte yeniden pembe renge büründü. Mikroorganizmaların yarattığı bu doğa harikası olay, fotoğraf tutkunlarının yanı sıra cilt rahatsızlıklarına şifa arayan ziyaretçileri de bölgeye çekiyor.