Het zijn de ergste overstromingen van deze eeuw in Spanje: ze hebben aan bijna honderd mensen het leven gekost en de ravage op sommige plekken in het zuidoosten van het land is enorm. Hoe kon het noodweer zon extreme vorm aannemenppBoosdoener is een zogenoemde koudeput, legt NOSweerman Marco Verhoef uit. Hoog in de lucht, op zon 5 kilometer hoogte, bevindt zich een een bel met koude lucht in een lagedrukgebied. Dat lagedrukgebied is afgesnoerd geraakt, wat wil zeggen dat het zit ingeklemd tussen hogedrukgebieden en moeilijk weg kan.ppIn Spanje is het fenomeen bekend onder de naam DANA: Depresin Aislada en Niveles Altos, ofwel een gesoleerde depressie op hogere niveaus. En doordat die depressie ingesloten zit, blijft hij op grofweg dezelfde plek hangen en regen produceren.ppIn die koudeput, op 5 kilometer hoogte, is het kouder dan 20 graden onder nul, terwijl het water van de Middellandse Zee momenteel warmer is dan 20 graden. Dat grote temperatuurverschil zorgt voor sterke verticale luchtstromen, waardoor snel enorme buienwolken kunnen ontstaan. Zo kan er in korte tijd heel veel regen vallen, zeker in een bergachtig gebied.ppOp dit kaartje is te zien hoeveel neerslag er alleen al op dinsdag viel in delen van Spanje:ppDe neerslaghoeveelheden verschilden enorm per locatie. Op een enkele plek werd ruim 400 millimeter neerslag gemeten, dat is ongeveer de helft van wat in Nederland in een heel jaar valt.ph2Droge grondh2pBovendien viel veel van de regen in een deel van Spanje waar het normaal gesproken heel droog is. In de zuidelijke helft van Spanje valt in de zomermaanden nauwelijks neerslag. Water wordt door een droge ondergrond bijna niet opgenomen, en stroomt er dus gewoon overheen. In een bergachtig gebied ontstaan na een fikse regenbui zo enorme waterstromen.ppHad men deze ramp dan niet aan kunnen zien komen Verhoef: Dat lagedrukgebied stond natuurlijk gewoon in de weermodellen. Maar zulke enorme hoeveelheden, die bovendien zo lokaal vallen, dat kun je nauwelijks zien aankomen. Er zijn plekken waar 300 millimeter is gevallen, en twee dorpen verderop maar 11 millimeter.ph2Warme zeeh2pDoordat de aarde opwarmt, zullen dit soort weersextremen steeds vaker voorkomen. Het water in de Middellandse Zee was deze zomer warmer dan ooit: in augustus werd een watertemperatuur van 28,47 graden gemeten. Ook deze maand is het water een stuk warmer dan normaal. Daardoor worden ook de buien heviger, weet Verhoef, die dat de afgelopen dagen zag gebeuren: Door dat warme water kreeg dat weersysteem steeds weer nieuwe energie.ppWeerman Marco Verhoef legt uit hoe weerfenomeen DANA werkt:ppDe regen is intussen nog niet weg. Nog steeds gelden in Spanje weerwaarschuwingen. De komende dagen trekt het lagedrukgebied geleidelijk richting het westen, en wordt iets minder actief. Er kunnen daarom nog flinke buien vallen in het land, maar in het weekend zou het weerbeeld rustiger moeten worden.p

Vanaf zaterdag trekken regenbuien het oosten van Nederland binnen. Zondag valt op meer plaatsen neerslag, veroorzaakt door een zogeheten koudeput die vanuit Polen naar Nederland komt. Ondanks dit weer...

De koudeput, die de afgelopen dagen buien in Nederland bracht, heeft ons land verlaten. Maar niet nadat het bij Winschoten nog tot een enorme wolkbreuk kwam.

De enorme hoeveelheden regen die als gevolg van het weerfenomeen vielen zijn nauwelijks te zien aankomen, zegt NOS-weerman Marco Verhoef.

Dé weersite voor Noord-Nederland. Meteo Delfzijl! Sinds 1 september 2002.

Vrijdag 11-07-2025 Vanmorgen is het als we opstaan bewolkt. De restanten van een oud warmtefront trekken over het land. Ze bevatten geen regen meer, maar toch blijven een deel van de dag op grote hoo....

Zaterdag 02-11-2024 'Door klimaatverandering krijgen we andere processen in de atmosfeer. De oude statistiek, waarmee verwachtingen worden gemaakt, is minder bruikbaar in deze situatie', zegt Jan Ve.....

Vrijdag 01-11-2024 Het was altijd een leuke stelling, die van de eindeloos typende apen: als hij er maar lang genoeg de tijd voor krijgt kan een aap achter een toetsenbord het volledige werk van Shak....

Een dag na de grootste overstromingen van deze eeuw likt Spanje haar wonden. Tot nu toe zijn zeker 95 doden geteld. Veel daarvan vielen in de regio Valencia door een natuurfenomeen dat de Spanjaarden Dana noemen, in het Nederlands spreken we over een koudeput.

Vanaf zaterdag trekken regenbuien het oosten van Nederland binnen. Zondag valt op meer plaatsen neerslag, veroorzaakt door een zogeheten koudeput die vanuit Polen naar Nederland komt. Ondanks dit weer...